Politiek-filosofische verdiepingen over multiculturaliteit
Eric Vanderfeesten on 2001.04.01
introduction Om meer inzicht te krijgen in de herkomst van de problematiek omtrent de "multiculturele samenleving" dient de politiek-filosofische discussie omtrent dit vraagstuk bekeken te worden. Er staan twee benaderingen centraal binnen de politieke-filosofie, te weten Verlichtingsliberalisme en Politiek liberalisme. De laatste tien jaar is het thema van de "multiculturele samenleving" een van de meest populaire onderwerpen voor discussie geworden. Hierbinnen kunnen drie thema"s worden onderscheiden, die door Boris Slijper als volgt zijn verwoord:
"Het eerste thema is de veronderstelde problematische verhouding tussen het beginsel van individuele gelijkheid en culturele verscheidenheid. Het heeft betrekking op een samenleving die zich geplaatst ziet voor nieuwe politieke kwesties, waarbij cultuur en identiteit inzet van politiek strijd zijn geworden, en het streven naar gelijkheid heeft plaatsgemaakt voor het streven naar erkenning van verschil." "Het tweede thema is de veronderstelde problematische verhouding tussen nationale eenheid en culturele verscheidenheid. Het vraagstuk van de multiculturele samenleving is hier dat van een samenleving die haar vanzelfsprekende verbondenheid als nationale gemeenschap verloren heeft, en de fundamenten van haar onderlinge bindingen en samenhang opnieuw dient vast te stellen." "Het derde thema is de veronderstelde problematische verhouding tussen de normen en waarden van de ontvangende samenleving en die van verschillende ethnische minderheidsgroepen. Het vraagstuk van de multiculturele samenleving is hier dat van een samenleving die zich geconfronteerd ziet met immigranten waarvan sommigen er gewoonten, praktijken en opvattingen op na houden die door een meerderheid van de autochtone bevolking worden afgekeurd of in strijd worden geacht met de basiswaarden van die samenleving. De discussie gaat hier over de vraag waar precies de grenzen van tolerantie in een multiculturele samenleving moeten worden vastgesteld. En vooral: wat is daarvoor de normatieve rechtvaardiging?"
